Menu Zamknij

Teatry. Filharmonia. Cyrk


Jeden z najbardziej znanych symboli kultury na świecie i prawdziwa wizytówka miasta, Odeski Teatr Opery stoi w jednym rzędzie ze słynną Wiedeńską Operą Państwową i innymi arcydziełami europejskiej architektury. Od chwili powstania teatr jest uważany za „primadonnę” wśród zabytków światowego dziedzictwa kulturowego. Jego architektura, rozwiązania techniczne, układ wnętrz oraz zewnętrzne wykończenie stawiają go w jednym szeregu z najlepszymi teatrami Europy i świata.
Projekt opracowali wiedeńscy architekci Ferdinand Fellner i Hermann Helmer, autorzy wybitnych budynków teatralnych w wielu miastach Europy. Budowa trwała trzy lata i została ukończona we wrześniu 1887 roku. Teatr wielokrotnie zajmował czołowe miejsca w krajowych i międzynarodowych rankingach. Renomowany magazyn Forbes zaliczył Odeski Teatr Opery do jedenastu najciekawszych zabytków architektury Europy Wschodniej. W 2022 roku teatr otrzymał „Operowego Oscara” – najwyższe wyróżnienie International Opera Awards – w kategorii „Najlepszy zespół operowy”. Niedawno, jako część obiektu „Historyczne centrum portowego miasta Odesa”, teatr został również wpisany na Listę światowego dziedzictwa Organizacji Narodów Zjednoczonych do spraw Oświaty, Nauki i Kultury (UNESCO).
Piękno jego architektury łączy się z wysokim poziomem artystycznym. Na odeskiej scenie występowali światowej sławy ukraińscy i zagraniczni artyści, między innymi Sołomija Kruszelnycka, Iwan Patorżynski, Mychajło Hryszko, Zoja Chrystycz, Borys Rudenko, Pawło Wirski, Ihor Mojsejew, Maria Łytwynenko-Wolgemut, Mykoła Ohrenycz, Roman Serhijenko, Titta Ruffo, Mattia Battistini, Montserrat Caballé i wielu innych. To właśnie tutaj po raz pierwszy w Ukrainie wystawiono tak uwielbiane opery, jak „Cyrulik sewilski” Gioachina Rossiniego, „Łucja z Lammermooru” i „Napój miłosny” Gaetana Donizettiego, a także „Tosca” Giacoma Pucciniego.>
Obecnie repertuar teatru obejmuje ponad osiemdziesiąt przedstawień: światowe arcydzieła opery i baletu, dzieła ukraińskich kompozytorów i choreografów, a także ekskluzywne programy koncertowe. Teatr jest również miejscem organizacji międzynarodowego festiwalu artystycznego „Aksamitny sezon w Odeskiej Operze”, który od siedmiu lat łączy uczestników z dwunastu krajów we wspólnej przestrzeni kulturalnej Ukrainy. Ponadto teatr oferuje specjalny program edukacyjno-artystyczny dla młodej publiczności, a także alternatywną przestrzeń artystyczną „Bel-Etage-Impreza”.
Międzynarodową renomę Odeskiego Narodowego Akademickiego Teatru Opery i Baletu potwierdzają liczne tournée jego zespołu po całym świecie, w tym występy we Włoszech, Hiszpanii, Polsce, Niderlandach, Belgii, Stanach Zjednoczonych Ameryki, Japonii, Chinach, Grecji, Portugalii, Mołdawii i wielu innych krajach.

Teatr został otwarty 7 listopada 1925 roku premierą przedstawienia „Płomieniarze”, wystawionego na podstawie sztuki Anatolija Łunaczarskiego. Początkowo nosił nazwę Odeski Ukraiński Państwowy Teatr Dramatyczny. Wśród jego założycieli byli wybitni artyści, między innymi reżyserzy Marko Tereszczenko – pierwszy kierownik artystyczny teatru – i Wasyl Wasylko, a także aktorzy Jurij Szumski, Petro Niatko, Natalia Użwij, Ludmyła Macijewska, Andrij Kramarenko, Ołeksandr Łucenko, Iwan Twerdochlib i inni.
Z okazji piątej rocznicy działalności teatr przemianowano na Teatr Rewolucji i przeniesiono do budynku teatru Sybirakowa – zabytku historyczno-architektonicznego z początku XX wieku. W 1995 roku teatrowi nadano imię Wasyla Wasylka – wybitnego ukraińskiego aktora, reżysera, dramaturga, historyka i teoretyka sztuki teatralnej. W różnych okresach kierował on teatrem łącznie przez dwadzieścia lat, wyreżyserował około trzydziestu przedstawień i wychował całe pokolenie artystów teatru.
W 2006 roku, w uznaniu wybitnych osiągnięć artystycznych zespołu, teatrowi nadano status teatru akademickiego. Teatr Wasylka uczestniczył w prestiżowych krajowych i międzynarodowych festiwalach teatralnych, zdobywając na nich nagrody. Jest również znany z występów gościnnych w Kanadzie, Egipcie, Polsce i Rumunii.
Jego repertuar wyróżnia się oryginalnością i nowatorskim podejściem do prezentowania nowych nazwisk w dramaturgii, nowych tematów oraz współczesnych środków wyrazu scenicznego. W celu stymulowania rozwoju artystycznego zespołu kierownictwo teatru zaprasza do współpracy przy realizacji przedstawień czołowych reżyserów z Ukrainy i z zagranicy.
Polityka repertuarowa teatru zawsze wyróżniała się odwagą i konsekwencją w poszukiwaniu nowych rozwiązań artystycznych. W programie znajdują się wybitne dzieła zarówno dramaturgii narodowej, jak i światowej. Przedstawienia sztuk Williama Shakespeare’a, Friedricha Schillera, Fernanda Crommelyncka, Iwana Franki, Mikołaja Gogola, Iwana Neczuja-Łewyckiego, a także dzieła współczesnych ukraińskich i zagranicznych dramaturgów stały się ważnymi wydarzeniami kulturalnymi nie tylko w Odesie, lecz także w całej Ukrainie.
Repertuar teatru obejmuje dzieła różnych gatunków, między innymi dramaty, komedie, musicale i przedstawienia poetyckie.
Teatr jest szeroko znany jako inicjator licznych projektów kulturalnych, edukacyjnych, charytatywnych i artystycznych. Jest ważnym ośrodkiem kultury narodowej na południu Ukrainy.
Kontynuując najlepsze tradycje zapoczątkowane przez wybitnych poprzedników, artyści Teatru Wasylka odkrywają nowe wymiary ukraińskiej i światowej klasycznej dramaturgii, a także przedstawiają nowych autorów, ich dzieła i tematy. Zespół łączy utalentowanych aktorów kilku pokoleń. Oprócz głównej sceny aktywnie działają eksperymentalne przestrzenie sceniczne, w tym pracownia twórcza „Widz na scenie” oraz „Scena 38”. Przez ponad dziewięćdziesiąt pięć lat nieprzerwanej działalności artystycznej zespół teatru wykazuje aktywną postawę obywatelską, wysoki poziom profesjonalnego kunsztu, a także odwagę i nowatorstwo w poszukiwaniach artystycznych.

Odeski Akademicki Teatr Dramatyczny jest jednym z najstarszych teatrów Ukrainy. Został założony w 1926 roku w wyniku połączenia odeskiego zespołu teatralnego „Masodram” i Obwodowego Teatru Dramatycznego imienia Tarasa Szewczenki. Pod kierownictwem artystycznym głównego reżysera Anatolija Hrypycza teatr od razu zdobył uznanie dzięki tak znaczącym premierom, jak „Zachód słońca” Izaaka Babla, „Dzielny wojak Szwejk”, „Beethoven” oraz „Jewgienij Nieszczęśliwy” Ernsta Tollera, a także innym przedstawieniom.
W latach trzydziestych XX wieku Hrypycza zastąpił Awraam Treplow, który kształtował repertuar teatru w oparciu o wybitne dzieła zarówno dramaturgii narodowej, jak i światowej. Jedną z najbardziej znaczących premier tego okresu była sztuka „Matka” Karela Čapka. W latach 1941–1944 teatr został ewakuowany w związku z II wojną światową, jednak po powrocie szybko odzyskał swoje miejsce w życiu teatralnym Ukrainy. Na jego scenie występowało wielu wybitnych aktorów, a ich nazwiska stały się częścią historii ukraińskiego teatru.
W 2009 roku teatrowi nadano status akademickiego – wyróżnienie przyznawane w Ukrainie instytucjom kultury za wysokie osiągnięcia artystyczne.
Obecnie Odeski Obwodowy Akademicki Teatr Dramatyczny pozostaje ważnym ośrodkiem życia kulturalnego zarówno dla mieszkańców Odesy, jak i dla gości miasta.

Obecnie Odeski Akademicki Teatr Komedii Muzycznej imienia Mychajła Wodianego jest jednym z najnowocześniejszych i najlepiej wyposażonych technicznie obiektów teatralnych w mieście. Jednak historia teatru rozpoczęła się nie w Odesie, lecz we Lwowie w 1947 roku. Młody zespół artystyczny prezentował różnorodne przedstawienia i szybko zdobył uznanie. W 1953 roku zespół przeniesiono do Odesy.
Przedstawienia poświęcone miastu i jego mieszkańcom wkrótce stały się prawdziwą wizytówką teatru, a widzowie w całym kraju poznali jego artystów. W 1981 roku Odeski Teatr Komedii Muzycznej przeniósł się z niewielkiej sceny do dużego budynku, specjalnie wzniesionego dla zespołu. W 2006 roku teatrowi nadano status akademicki jako wyraz uznania dla jego osiągnięć artystycznych.
Teatr zawsze był innowatorem w swoim gatunku. Obok klasycznych operetek jego repertuar obejmuje musicale, rock-opery, komedie muzyczne oraz przedstawienia baśniowe dla dzieci. Obecnie zespół ma ogromny potencjał twórczy. W jego repertuarze znajdują się klasyczne operetki, takie jak „Zemsta nietoperza”, „Silva” i „Marica”; musicale, między innymi „Za dwoma zającami”, „Oscar”, „Po Deribasowskiej…”, „Duch z Canterville”, „Pół żartem, pół serio”, „Zwykły cud” oraz „Noc przed Bożym Narodzeniem”; rock-opery, takie jak „Romeo i Julia” i „Mojżesz”; a także przedstawienia stworzone specjalnie z myślą o młodej publiczności.
Odeski Akademicki Teatr Komedii Muzycznej imienia Mychajła Wodianego jest pełen twórczej energii. Nieustannie stawia przed sobą nowe wyzwania artystyczne, rozwija się, eksperymentuje i stara się przekazywać widzom swoją miłość, optymizm i siłę życiową.

Historia budynków cyrkowych w Odesie rozpoczyna się w 1857 roku, kiedy przedsiębiorca Jean Godfroy zbudował pierwszy cyrk w mieście, który był dość skromnie wyposażony. Wkrótce powstał drewniany cyrk z płóciennym dachem pod nazwą „Hipodrom”. W latach sześćdziesiątych XIX wieku, podczas występów francuskiego zespołu cyrkowego pod kierownictwem Gutemanna, przy zaułku Teatralnym wzniesiono duży kamienny budynek. Po zakończeniu występów został on przebudowany na Teatr Maryjski, w którym odbywały się przedstawienia operowe i dramatyczne oraz pokazy cyrkowe. W ogrodzie letnim „Ermitaż”, po drugiej stronie mostu Stroganowskiego, zbudowano dużą okrągłą drewnianą konstrukcję przeznaczoną dla wędrownych zespołów cyrkowych.
Podczas występów w Odesie przedsiębiorca cyrkowy Albert Salamonsky tak bardzo zachwycił się miastem nad Morzem Czarnym, że postanowił założyć tutaj stały cyrk. W 1879 roku przy ulicy Koblewskiej 37 otwarto pierwszy odeski cyrk. Mieścił się on w kamiennym budynku zaprojektowanym zgodnie z wymogami ówczesnej architektury, wyposażonym w centralne ogrzewanie i przeznaczonym dla czterech tysięcy widzów. Właśnie od tego budynku, który funkcjonował przez dziesięć lat, rozpoczyna się długa historia Odeskiego Cyrku Państwowego.
Po rozebraniu budynku w 1889 roku znany odeski przedsiębiorca i właściciel browaru Wilhelm Sanzenbacher postanowił zbudować nowy cyrk. Nowy cyrk otwarto w 1894 roku przy ulicy Koblewskiej 25, a jego działalność zainaugurowały występy znanego zespołu braci Ferroni. Według projektu inżyniera A. Geldfanda wzniesiono dwunastoboczną budowlę o wysokości dwudziestu metrów, zwieńczoną kopułą pokrytą podwójną warstwą blachy, co zapewniało lepszą izolację zarówno w ciepłej, jak i w chłodnej porze roku. Ze względu na dużą liczbę metalowych konstrukcji zaprojektowanych i wykonanych w Niemczech cyrk otrzymał nazwę „Żelazny Cyrk Sanzenbachera”. Budynek mieścił do dwóch tysięcy trzystu widzów.
Po śmierci Wilhelma Sanzenbachera w tym samym roku, w którym otwarto cyrk, budynek odziedziczyli jego bracia. Jednak ze względu na zaangażowanie w inne przedsięwzięcia poświęcali cyrkowi niewiele uwagi, a jego stan stopniowo się pogarszał. Z czasem właściciele budynku zmieniali się kilkakrotnie.
Po wydarzeniach rewolucyjnych 1917 roku budynek Odeskiego Cyrku przeszedł na własność rady miejskiej. W 1925 roku cyrk otrzymał oficjalny status instytucji państwowej.
W ciągu swojego istnienia cyrkowa arena gościła wielu wybitnych mistrzów sztuki cyrkowej, którzy wielokrotnie tutaj występowali.

Odeska Filharmonia Obwodowa zajmuje czołowe miejsce wśród organizacji koncertowych Ukrainy. Każdego roku prezentuje słuchaczom wybitne dzieła światowej kultury muzycznej, a także znakomite przykłady współczesnej muzyki ukraińskiej i zagranicznej.
Poprzedniczką filharmonii było Odeskie Towarzystwo Filharmoniczne, założone w 1842 roku. W jego skład wchodzili nie tylko muzycy, lecz także znane osobistości życia publicznego miasta, pisarze i wojskowi. Towarzystwo organizowało koncerty charytatywne i zapewniało wsparcie finansowe młodym artystom na początku ich twórczej drogi. W latach czterdziestych XIX wieku występowali tutaj bracia Wieniawscy, a wybitny kompozytor, pianista i dyrygent Ferenc Liszt dał sześć koncertów. Od 1925 roku towarzystwo zaczęło organizować koncerty muzyki symfonicznej.
Odeska Filharmonia została założona w 1931 roku. W tym samym roku oficjalnie utworzono Odeską Filharmoniczną Orkiestrę Symfoniczną. Jej pierwszym dyrygentem został Leonid Mohylewski – profesor Odeskiego Konserwatorium, założyciel znanej dynastii odeskich muzyków i dziadek pianisty Jewhena Mohylewskiego. W różnych latach orkiestrą kierowali wybitni dyrygenci, między innymi Aleksandr Głazunow, Oskar Hauk, Kirył Iwanow, Kurt Sanderling, Natan Rachlin, Jurij Simonow, Saulius Sondeckis, Jurij Temirkanow oraz Jewgienij Swietłanow. Wśród wybitnych solistów, którzy występowali z orkiestrą, byli Włodzimierz Horowitz, Emil Gilels, Dawid Ojstrach, Mścisław Rostropowicz i Leonid Kogan.
Filharmonia znajduje się w historycznym centrum Odesy. Od 1946 roku zajmuje jeden z najpiękniejszych budynków miasta – dawną Nową Giełdę, wzniesioną w 1899 roku według wstępnego projektu wiedeńskiego architekta Viktora Prohaski, a następnie przebudowaną w stylu włoskiego gotyku przez wybitnego architekta Aleksandra Bernardazziego. Drewniany sufit sali koncertowej wykonano z cedru libańskiego bez użycia ani jednego gwoździa, a następnie pozłocono i ozdobiono malowidłami. Ściany zdobi sześć panneau autorstwa petersburskiego malarza Mykoły Karazina. Sala koncertowa, mogąca pomieścić tysiąc osób, wyróżnia się pięknem i znakomitą akustyką i jest uważana za jedną z najlepszych sal koncertowych w Europie.
Żadna inna instytucja kultury nie odgrywa tak ważnej roli w życiu artystycznym regionu jak filharmonia. Organizuje ona występy gościnne artystów z innych miast i aktywnie uczestniczy w prestiżowych międzynarodowych festiwalach i konkursach muzycznych, takich jak „Dwa dni i dwie noce nowej muzyki”, „Odeskie Dialogi”, „Odeska Jesień Gitarowa”, „Biała Akacja”, „Naddunajska Wiosna”, „Richterfest”, „Dni Dawida Ojstracha w Odesie”, Międzynarodowy Konkurs Pianistyczny imienia Emila Gilelsa oraz Międzynarodowy Konkurs Skrzypcowy imienia Dawida Ojstracha, a także wielu innych.
Obecnie na scenie filharmonii występują zarówno własne zespoły tej instytucji, jak i Odeska Narodowa Orkiestra Filharmoniczna pod kierownictwem zasłużonego artysty Ukrainy Hobarta Earla. Filharmonia jest najważniejszą organizacją koncertową miasta. Jej wielką misją jest zachowanie i rozwój najlepszych tradycji kultury muzycznej. image

Odeski Teatr Młodego Widza imienia Jurija Oleszy jest jednym z najstarszych i najpiękniejszych teatrów dla dzieci i młodzieży w Ukrainie. Działa od 1930 roku i w ciągu dziesięcioleci swojej działalności zdobył liczne nagrody międzynarodowe, między innymi nagrodę „Czerwone Żagle” Międzynarodowego Festiwalu Teatrów Młodego Widza oraz wyróżnienia międzynarodowego festiwalu artystycznego GLORIA. Na jego scenie występowały dziesiątki wybitnych artystów, wśród których było wielu laureatów honorowego tytułu „Zasłużony Artysta Ukrainy”, przyznawanego za wyjątkowe osiągnięcia w dziedzinie sztuki scenicznej.
Odeski Teatr Młodego Widza jest znany ze swojego różnorodnego repertuaru, który łączy klasyczne przedstawienia z innowacyjnymi i niestandardowymi spektaklami. Jego program obejmuje zarówno przedstawienia rozrywkowe dla najmłodszych widzów, jak i poważne dzieła teatralne przeznaczone dla młodzieży.
Teatr regularnie uczestniczy w konkursach i festiwalach artystycznych, realizuje rodzinny program edukacyjny „Chodźmy do teatru” oraz organizuje publiczne czytania dzieł dramatycznych, otwarte dla widzów.

Odeski Teatr Lalek jest jednym z najstarszych teatrów lalek w Ukrainie. Został założony w 1932 roku i znajduje się w historycznym centrum Odesy przy ulicy Pasteura 15. W ciągu ponad osiemdziesięciu lat swojej działalności Odeski Akademicki Teatr Lalek stał się jednym z najbardziej znanych ośrodków sztuki lalkarskiej zarówno w Ukrainie, jak i poza jej granicami. Powstało tutaj wiele znakomitych przedstawień, z których znaczna część stała się klasyką gatunku. Kunszt i talent zespołu teatru były wielokrotnie doceniane podczas licznych festiwali i konkursów.
Sztuka lalkarska w Odesie wykształciła własne tradycje i unikalny styl sceniczny, wyróżniający się wysokim poziomem kunsztu aktorskiego oraz wyrazistą, oryginalną oprawą artystyczną przedstawień.
Dla wielu dzieci z Odesy teatr lalek staje się pierwszym spotkaniem z tym, co nazywamy „teatrem”. To wspaniały początek, który przygotowuje młodych widzów do „dorosłych” przedstawień teatralnych, które odkryją dla siebie później. Za pomocą lalek aktorzy opowiadają dzieciom historie, które uczą dobroci, uczciwości, miłości, przyjaźni, szlachetności i sprawiedliwości, pomagając im lepiej zrozumieć siebie i otaczający świat. Tutaj lalki przypominają żywych ludzi: w rękach prawdziwych mistrzów ożywają, cieszą się, smucą, spierają się i godzą. A każda historia kończy się szczęśliwie – ku radości małych widzów.

Teatr został założony przez Ogólnoukraińską Organizację Społeczną „Kongres Bułgarów Ukrainy”. Jego zespół składa się głównie z Bułgarów z regionu Besarabii, a także mieszkańców Odesy, którzy zjednoczyli się wokół wspólnego celu: odrodzenia teatru bułgarskiego w mieście. Mówi się o odrodzeniu, ponieważ teatr bułgarski istniał w Odesie jedynie przez krótki okres, do 1940 roku.
W maju 2013 roku Odeski Bułgarski Teatr Dramatyczny zaprezentował swoją pierwszą premierę – przedstawienie „Autobus” bułgarskiego dramaturga Stanisława Stratieva w reżyserii Ihora Rawickiego. W maju 2014 roku teatr zaprezentował swoją drugą premierę – „Dekameron” na podstawie dzieła Giovanniego Boccaccia, również w reżyserii Ihora Rawickiego. Przedstawienia te otrzymały szereg międzynarodowych nagród. Spektakle wystawiane są również w języku bułgarskim.

„Teatr na Niżyńskiej” po raz pierwszy otworzył swoje podwoje w 2012 roku premierą już legendarnego przedstawienia „Byczki w pomidorach”. Spektakl mistrzowsko odtwarza na scenie atmosferę tradycyjnego, nieco stereotypowego odeskiego podwórka: pranie suszące się na sznurkach, niewielki stolik do gry w domino oraz wieczorne spotkania sąsiadów, których okna wychodzą na podwórze.
Od tamtej pory ta prawdziwie odeska historia cieszyła widzów ponad trzysta razy, a teatr stał się miejscem, w którym każdy może znaleźć coś dla siebie.
Widzowie mają wspaniałą możliwość zanurzenia się w barwnym i wielowymiarowym świecie ludzkich emocji oraz niepowtarzalnego odeskiego kolorytu. Przedstawienia pozwalają szczerze uśmiechnąć się na widok zwyczajnych sytuacji z życia, rozpoznać znajome twarze – a nawet samych siebie – w postaciach na scenie oraz docenić wyjątkowy talent aktorów teatru.

Zielony Teatr jest pierwszym i jedynym w Odesie amfiteatrem na świeżym powietrzu, zbudowanym w latach trzydziestych XX wieku. W XX wieku na scenie Zielonego Teatru występowały największe gwiazdy swoich czasów. Pomimo tej bogatej historii kulturalnej w XXI wiek obiekt wkroczył w stanie zaniedbania i zniszczenia.
Na szczęście w 2015 roku ukraiński przedsiębiorca i mecenas Jehor Hrebennykow wraz z fundacją charytatywną Impact Hub Odessa zainicjowali projekt odrodzenia i modernizacji teatru.
Odnowiony Zielony Teatr – który mieszkańcy Odesy pieszczotliwie nazywają po prostu „Zielonym” – łączy nowoczesną koncepcję kulturalną obejmującą scenę koncertową, kino plenerowe, przestrzeń wykładowo-konferencyjną, strefy dla dzieci, przestrzenie coworkingowe, strefę gastronomiczną, ogród miejski, przestrzenie dla inicjatyw społecznych i wiele innych elementów. Każdego roku obiekt odwiedza niemal 500 000 gości z całego świata, a Zielony Teatr stał się wyjątkowym miejscem wypoczynku, pracy, edukacji i inspiracji.
W ciągu pięciu sezonów na scenie Zielonego Teatru wystąpiły setki znanych ukraińskich i międzynarodowych artystów.
Na szczególną uwagę zasługuje program filmowy teatru, który stał się jedną z głównych platform w Odesie dla miłośników kina niezależnego i autorskiego. W każdym sezonie w ramach programu odbywa się około pięćdziesięciu wydarzeń, w tym krajowe premiery festiwalowych hitów, wydarzenia filmowe, takie jak Odeski Międzynarodowy Festiwal Filmowy, Kijowski Międzynarodowy Festiwal Filmów Krótkometrażowych i Międzynarodowy Festiwal Filmów Dokumentalnych o Prawach Człowieka Docudays UA, premiery współczesnego kina ukraińskiego oraz tradycyjne bezpłatne pokazy w każdy poniedziałek. Pokazy te tworzą program edukacyjny obejmujący klasykę światowej kinematografii oraz filmy eksperymentalne.
Teatr jest również znany ze swoich inicjatyw ekologicznych i społecznych. Realizowane są tutaj projekty poświęcone recyklingowi odpadów, a także organizowane są akcje zbiórki plastiku i zużytych baterii.
W XXI wieku Zielony Teatr stał się rozległą przestrzenią publiczną, którą w ciągu zaledwie pięciu lat odwiedziło niemal trzy miliony osób.

28 marca 2003 roku w Odesie otwarto wyjątkowe centrum kulturalne – teatr grupy komediowej „Maski” pod nazwą „Dom Klaunów”. Mieści się on w budynku dawnego kina „Drużba”. Otwarcie teatru zbiegło się z premierą komedii poetyckiej „Otello”, napisanej przez Borysa Barskiego i wyreżyserowanej przez Heorhija Delijewa, która stała się kolejnym kulturalnym prezentem dla mieszkańców i gości miasta.
Od tego czasu wspaniałą tradycją stało się coroczne prezentowanie widzom nowych przedstawień, takich jak Dinner Show, „Nokturn-symfonia”, „Orfeusz i Eurydyka”, wieczory poetyckie Borysa Barskiego oraz tradycyjne przedstawienia komediowe zespołu.
Stałymi uczestnikami projektów scenicznych „Domu Klaunów” są teatr tańca „Deft Fit” oraz korporacja klaunów „Animo”.
Niedługo potem zespół „Maski” wraz z krytykiem filmowym i znawcą kina Janem Jusimem otworzył w „Domu Klaunów” kino „Maski”. Od tego czasu codziennie prezentowane są tutaj najlepsze przykłady kina autorskiego i festiwalowego.

Laboratorium Teatralne „Teatr na Czajnej” jest jedynym w Odesie prywatnym kameralnym teatrem repertuarowym. Jego zespół tworzą młodzi aktorzy i reżyserzy, którzy pracują również w teatrach państwowych, a także w branży filmowej i rozrywkowej.
Teatr jest kontynuacją niemal całkowicie zanikłego modelu Domu Aktora, w którym przedstawienia były realizowane przez różnych reżyserów reprezentujących zupełnie odmienne podejścia artystyczne. Łączy ich kameralna przestrzeń sceniczna, przeznaczona dla około pięćdziesięciu widzów, w której publiczność i aktorzy znajdują się w bezpośredniej bliskości.
Laboratorium Teatralne „Teatr na Czajnej” zostało założone w 2010 roku przez absolwentów Odeskiego Liceum Teatralnego. W pierwszych miesiącach działalności do zespołu dołączyli młodzi aktorzy i reżyserzy z Odesy i Kijowa. Najmłodsi członkowie zespołu są absolwentami własnego studia edukacyjnego teatru.
Motto teatru brzmi: „Jesteśmy szkołą, laboratorium, teatrem. Uczymy się, poszukujemy, chcemy rozmawiać z wami”.
Obecnie teatr aktywnie rozwija własną metodę artystyczną i język teatralny, zrozumiały zarówno dla współczesnego widza, jak i przyszłych pokoleń. Dla członków zespołu teatr jest formą żywego kontaktu – doświadczeniem, w którym wszyscy są obecni razem, a nie każdy z osobna.

**Dlaczego nazwę miasta zapisuje się jako „Odesa” tylko z jedną literą „s”?
Nazwę miasta zapisujemy jako „Odesa” tylko z jedną literą „s”, aby uszanować ukraińską pisownię oraz oryginalną ukraińską nazwę. Tradycyjne międzynarodowe formy zapisu z podwójną literą „s” są nadal spotykane, jednak zgodna z ukraińską pisownią nazwa miasta to „Odesa”, zapisywana tylko z jedną literą „s”.